Tiluba Webdesign / december 2008

GILDE, SCHUTTERIJ OF SCHIETVERENIGING

Wat is onze vereniging nou eigenlijk want alle termen worden gebruikt maar hebben elk een andere achtergrond.
Officieel zijn wij een schietvereniging die ingeschreven is bij de Kamer van Koophandel in Breda onder de naam “Gilde Sint Willibrordus”.

De oudste schuttersgilden zijn handboog en kruisbooggilden en zijn ontstaan in de 13e eeuw na de kruistochten. Zij werden opgericht met de bedoeling om het eigen volk, aard en cultuur te bewaken en te verdedigen. Soms moest aan de grondheer militaire hulp worden verleend. Daarnaast vervulden zij een rol bij openbare feesten en officiële gebeurtenissen. Samen met een aantal kloostergemeenschappen en lekenbroederschappen zijn de schuttersgilden onze oudste, nog levende, georganiseerde cultuurvorm die hun oorspronkelijke opzet tot op heden bewaard hebben.

De meeste Brabantse gilden zijn opgericht tussen 1550 en 1650. In deze periode ( 80 jarige oorlog ) werden onze gewesten veelvuldig geteisterd door rondtrekkende, rovende en brandschattende troepen.
Om zich tegen deze bendes te beschermen vroeg men aan de overheid toestemming om een “schutte” ( het oude woord voor
Gilde ) te mogen oprichten. Hiervoor werd door de heren maar al te graag toestemming gegeven omdat zij hun eigen troepen niet altijd volledig in de hand hadden en een “schutte” bijdroeg aan bescherming en veiligheid van de burgers. Wel moesten de schutters voldoen aan bepaalde voorwaarden die omschreven stonden in de hun verstrekte “caert” of “octrooi”. Al deze gilden zijn schutterijen die vuurwapens hanteerden want alleen daarmee konden zij zich weren tegen de met vuurwapens bewapende roversbendes. Deze schutterijen ontstonden dikwijls uit al bestaande gilden die handboog of kruisboog als wapen hadden. Bijna al deze gilden hadden een sterke band met de kerk. Daarom dragen zij bijna allemaal een afbeelding van een patroonheilige in hun vaandel.

In Rijsbergen zijn drie echte gilden die beschikken over een octrooi of gildebrief namelijk:

1. Gilde St. Joris dat schiet met de grote kruisboog op hun eigen schietbanen aan het Rijkepad.

2. Het kloveniersgilde St. Bavo dat schiet met de flobert en schieten in hun eigen accommodatie de Snaphaan.

3. Gilde St. Sebastiaan, dit gilde is ondertussen slapend wegens gebrek aan nieuwe leden eind vorige eeuw. Dit gilde schoot met de handboog en waren thuis in café “de Zwaan” en later in café “het Hoekske”.

De leden van deze gilden kwamen over het algemeen ook uit de verschillende lagen van de bevolking, zo was de middenstand lid van St. Joris, de boeren van St. Bavo en de werklieden van St. Sebastiaan.

St. Willibrordus is dus geen gilde omdat het geen gildebrief heeft maar het eerste reglement is wel daarvan afgeleid. Bij de oprichting van “Gezelligheid kent geen tijd” had men ook niet de pretentie om een gilde te zijn want ze noemden zich een windbuks vereniging die zich ten doel stelde om de leden te oefenen in de windbuks schutterij, vanaf de 1e zondag van april tot en met de 2e zondag van oktober voor elk jaar.

In Rijsbergen bestaat nog een schietvereniging net als het onze nl.  Gilde St. Hubertus dat schiet met de kleine kruisboog op de banen van café de Kruispad.

Terug naar boven

Home | De Club | Activiteiten | Foto's | Jubileumboek | Gastenboek | Resultaten | Links | Contact